Identitet

,,National geographic“ 1908: Crnogorci su srpsko ratničko pleme

National Geographic Society

Obje zemlje (Srbija i Crna Gora) su naseljene Srbima. U periodu od 12. do 14. vijeka kraljevstvo Srba je zauzimalo i Bosnu, Albaniju, Makedoniju, Tesaliju, dio Bugarske i sva grčka ostrva osim Atike i Peloponeza. Kad su Turci osvojili zemlju, grupa Srba se povukla u planine sada poznate kao Crna Gora, pisao je časopis ,,Nacionalna geografija“ u novembru 1908. godine u svojoj prvoj reportaži o srpskom narodu Srbije i Crne Gore.

Američki magazin istakao je da su se Srbi nastanjeni na planinskim vrhovima Crne Gore uspješno branili od stalnih napada otomanskih sultana.

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

​Srbija je, kako je pojasnio magazin svojim američkim čitaocima prije više od jednog vijeka, približno veličine Vermonta i Nju Hempšira zajedno, dok je Crna Gora veličine tri Roud Ajlenda.

Srpska teritorija Crna Gora, kako se ističe u tekstu, može da se ponosi time što nikad nije bila osvojena od Turaka.​​

– Srbija je prikladno nazvana, tačnije prekrštena u ,,raj za siromahe“, iako tokom našeg puta sa kraja na kraj te zemlje nismo sreli ni jednog jedinog prosjaka, dok je poljoprivrednih radnika bilo skoro isto kao i malih farmera u Engleskoj, pisalo je u reportaži.

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

Američki magazin pisao je da su srpske teritorije nesumnjivo najljepše, najslikovitije i najplodnije na Balkanu i dodao da se sa pravom nazivaju ,,baštom Balkana“.

 Ali Srbi imaju ljepši naziv za njihovu rodnu zemlju – ,,bašta Balkana“, koja je, nesumnjivo, najslikovitija i najplodnija od svih balkanskih zemalja. Dalje, kako sa ravnih, močvarnih obala Dunava zalazite u unutrašnjost zemlje, obradive površine postaju bogatije, a krajolik sve ljepši, poručio je autor.

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

,,National geographic“ nazvao je Srbiju poljoprivrednim El Doradom, naglašavajući da seljaci mogu živjeti i uspješno proizvoditi koristeći se staromodnim metodama, a zatim postavio pitanje šta bi li se onda sve moglo postići modernijom mašinerijom i većim kapitalom.

– Svake sezone ima dva prinosa sena, pšenice i ječma, dok kukuruz, ovas, konoplje i duvan rastu kao korov! Samo uzgajanjem svinja mogu da se zarade milioni, dok bi uzgajanje konja i stoke na veliko bilo isto toliko unosno, poručeno je američkim čitaocima. ​

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

O srpskom narodu Crne Gore napisano je kako su oni među najvećim i najljepšim ljudima u Evropi, da su Crnogorci srpsko ratničko pleme – ratnici koji su uvijek spremni da se podignu na oružje protiv neprijatelja.

– Ratnički su narod, uvijek spremni da se podignu na oružje protiv stranog osvajača i neprijatelja, i isto tako spremni su da brane svoje domove, što smatraju svojim pravom. Oni, stoga, imaju reputaciju da su uzbudljivi, svađalice i nasilni, ali svaki čovjek, čak i onaj najsiromašniji, ima ponos i držanje džentlmena, poručuje se u tekstu.

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

Američki novinari pisali su o moralu Srba iz Crne Gore, a naglasili su kako su krađe i poroci izuzetni rijetki. U tekstu se posebno ističe i da su žene izuzetno poštovane i zaštićene od strane muškaraca.

– Krađa im je nepoznata, a skoro i da nisu čuli za pijanstvo. U skorašnjem izvještaju jednog gradskog zvaničnika pisalo je da je bilo samo pet ljudi koji su u zatvoru proveli pola godine, zbog sablasne priče na uštrb narodnog morala. Žene su naširoko cijenjene. Žena se sa sigurnošću može kretati bilo gdje u zemlji, zaključio je ,,National geographic“ u reportaži iz novembra 1908. godine.

Magazin ,,Nacionalna geografija“, novembar 1908, reportaža o Srbiji i Crnoj Gori

* U srpskom izdanju ovog časopisa u novembru 2006. objavljena je originalna reportaža iz 1908. godine na srpskom jeziku.

Izvor: National Geographic Society (U.S.) (archive.org)

Komentarišite
Pretplati se na Dnevne Novosti Newsletter!
Obavestite me >
guest
0 Komentara
Inline Feedbacks
Pogledaj sve komentare
Nazad